^{Een gitaar exact  zuiver afstellen, dus zodanig dat je op alle posities de perfecte C, D, A, F#, of welke noot dan ook kunt spelen is onmogelijk. Er zullen altijd imperfecties zijn, hoe hoog de kwaliteit van het instrument ook is.  Een volledig en exact zuiver afgestelde gitaar bestaat niet. Wel is het mogelijk om een gitaar dusdanig af te stellen dat je over alle posities vrijwel zuivere noten kunt spelen, althans: voor het menselijk oor lijken ze zuiver. Daarnaast is er nog zoiets als de 'actie' van een hals. Hiermee wordt bedoeld de afstand tussen de snaar en de hals. Veel gitaristen willen een zo laag mogelijke actie, reden is natuurlijk dat het een stuk lichter speelt als je de snaar amper hoeft in te drukken. Nadeel van een lage actie is dat de kans op snaren die tegen de fretten kletteren een stuk groter is ('buzzen' genaamd). Een hoge actie is daarentegen misschien zwaarder te bespelen, maar heeft wel als voordeel dat je noten meer sustain krijgen, en dat het 'benden' van de snaar een stuk effectiever is.}

^{Het gaat er dus om de gulden middenweg te vinden tussen enerzijds je eigen wensen en de mogelijkheden van de gitaar en hals.}

^{Voor het afstellen heeft een (elektrische) gitaar een aantal afstelmogelijkheden, de eerste is de halspen of truss-rod genaamd. Dit is een metalen pen die je aan een zijde doormiddel van een moer kunt aandraaien. De spanning op deze metalen pen bepaalt de bolling of verdieping van de hals. De tweede is het (toonzuiver)afstellen van de mensuur doormiddel van  het afstellen van de brug en de brugzadels.} 

^{Afstellen van de hals doormiddel van  truss-rod/halspen}

^{Zoals al eerder geschreven: een kaarsrechte gitaarhals is niet goed bespeelbaar, een goed afgestelde gitaarhals heeft een glooiend verlopende verdieping met het diepste punt in het midden van de hals, verloopt dan in een 'kaarsrecht' stuk om bij de laatste 4 a 5 posities licht weg te buigen naar de body.}

^{Reden hiervoor is dat de snaar bij aanslag op zo'n wijze trilt dat die ter hoogte van het midden van de hals de grootste vibratie heeft, en daar dus ook de meeste ruimte nodig heeft om niet tegen de fretten te slaan ('buzzen')}

^{Een halspen afstellen vraagt om een paar voorzorgsmaatregelen, de belangrijkste is: DRAAI NOOIT MEER DAN 1 KWART de halspen vaster of losser. De hals is van hout, en te veel druk of drukvermindering kan het hout vervormen (of erger: breken). Daarnaast moet de hals zich na het draaien 'zetten', oftewel: het hout moet zich naar de nieuwe druk vormen. Om duidelijkheid te krijgen of de aanpassing aan de halspen het effect heeft dat je wilde moet je hoe dan ook minimaal een uur of 12 wachten, en beter nog een hele dag.} 

^{DRAAI DUS NOOIT OF TE NIMMER DE HALSPEN VERDER DAN 1 KWART AAN, WACHT ALTIJD 12 TOT 24 UUR VOOR EEN VOLGENDE AANPASSING.}

^{Er zijn grofweg drie afwijkingen in een gitaarhals aan te geven waarbij het verstellen van de halspen nodig kan zijn, dit zijn:}

• ^{De 'Up Bow', waarbij de hals te veel naar boven buigt.}

• ^{De 'Back Bow', waarbij de hals naar beneden weg buigt.}

• ^{Bij een 'kaarsrechte hals', waarbij de hals geen enkele bolling of verdieping heeft en dus op de juiste plekken (het midden van de hals) geen ruimte geeft aan de snaartrilling.}

^{De afbeeldingen hierboven zijn uiteraard overdreven weergaven. Meestal is het niet direct te zien of je hals nu een up-  of een back bow heeft. De manier om dit vast te stellen is eenvoudig: kijk van een kleine afstand tegen de zijkant van de hals en volg het verloop van de snaar t.o.v. de toets. Meestal wordt het zo vrij snel duidelijk. Is het op deze wijze nog niet goed zichtbaar, en heb je nog steeds het idee dat de hals niet prettig speelt, dan kun je zogenaamde 'voelermaten' gebruiken. Dit zijn metalen plaatjes die meestal in setjes worden verkocht. Elk plaatje heeft een exacte dikte. Steek deze tussen fret en snaar en vergelijk de afstanden tussen deze twee punten over de gehele hals.}

^{Zoals hierboven al gezegd: draaien aan de halspen dien je voorzichtig en met beleid te doen: draai nooit meer dan 1 kwart per keer, en wacht daarna minimaal 12 uur om het hout de kans te geven zich 'te zetten'. Kloksgewijs of tegen de klok in draaien heeft de volgende effecten:}

^{Met de klok mee zet je de halspen vaster waardoor de hals naar beneden trekt.}

^{tegen de klok in draait de halspen losser en laat de hals naar boven trekken.}

^{Afstellen mensuur (octaaf zuiver maken) d.m.v. brug- en brugzadels}

^{De tweede afstelmogelijkheid van een gitaar vind je bij de brug en de brugzadels.}

^{De meeste elektrische gitaren hebben een in hoogte verstelbare brug met daarop de brugzadels die op hun beurt los van elkaar in de lengte richting zijn te verstellen.}

^{Om te begrijpen hoe je doormiddel van deze twee instelmogelijkheden de gitaar zuiver kunt afstellen, is het nodig om het begrip 'mensuur' te kennen.}

^{Mensuur is volgens de boekjes de 'effectieve lengte van de trillende snaar', wat inhoudt dat bijv. de A-snaar op de gitaar exact die lengte, spanning en dikte heeft waardoor bij aanslag een A klinkt. De dikte van de snaar wordt bepaald door de fabrikant, dus daar hoef je verder niets aan te doen. Alleen de spanning en de lengte bepaal je zelf. De spanning doormiddel van het stemmen van de snaar met de stemmechanieken, en de lengte d.m.v. de brug en de brugzadels.}

^{Het afstellen van brug en brugzadels doe je met behulp van het volgende feit:}

^{Bij bijv. een A snaar met de juiste spanning, dikte en lengte klinkt er als je los de snaar aanslaat een A, druk je nu de snaar in op de 12e positie (als het goed is, knelt de snaar nu af op de 12e fret, en zit die exact in het midden van de gehele snaarlengte), dan hoor je opnieuw een A, alleen exact 1 octaaf hoger. Als de snaar los aangeslagen een zuivere A geeft, maar op de 12e positie  hoger of lager dan een A klinkt, betekent dit dat de mensuur niet zuiver is afgesteld. Dit stel je af doormiddel van de brugzadels}

^{Ga als volgt te werk:}

• ^{Bepaal eerst de brughoogte. Stel deze in op zo'n wijze dat je over de hele hals zo min mogelijk kletterende/buzzende snaren hebt, en de snaren, van de Lage E tot de Hoge E, overal de zelfde hoogte tot de toets hebben. (Een hoge of lage actie is een kwestie van smaak, dus vuistregel: stel de brug zo in dat JIJ prettig speelt). Let erop dat je de snaren na elke bijstelling stemt (ook al klinkt de snaar nog niet overal zuiver).}

• ^{Vervolgens heb je een gitaar waarvan de snaren op een door jou bepaalde hoogte zijn afgesteld, en waarvan de snaren los aangeslagen allemaal zuiver zijn gestemd}

• ^{Nu is het noodzakelijk om een stemapparaat te gebruiken. Sluit deze aan, en sla de Lage E snaar aan. Zorg er - nogmaals - voor dat deze exact zuiver is gestemd. Druk nu de Lage E in op de 12e positie, en sla nogmaals aan. Als de snaar ook hier een zuivere E geeft, is de snaar op het hele octaaf zuiver. Zit de noot hier onder de E, dan moet de snaar korter worden afgesteld (waardoor hij hoger zal klinken #), en schroef je het zadel in de richting van de topkam. Klinkt de noot te hoog, dan vice versa: de snaar moet langer worden afgesteld (waardoor hij lager zal klinken b) en schroef het zadel de andere kant op. Uiteraard dien je na elke verstelling van de zadels de snaar opnieuw te stemmen.}

• ^{Herhaal dit bij elke snaar totdat ze allemaal zowel los als op de 12e positie een zuivere E, A, D, G, B of Hoge E geven. Controleer hierna nogmaals alle snaren nog een keer, en als het goed is, is de mensuur nu (bijna) goed afgesteld.}

• ^{Nu komen de imperfecties van een gitaarhals om de hoek kijken. Je hebt nu op alle 12e posities een zuivere noot, maar de kans is groot dat bijv. een G-snaar zowel los als op de 12e positie een zuivere G geeft, maar op de 5e geen zuivere C en op de 19e positie geen zuivere D. Dit kan komen door een verlopen fret, een kleine plaatselijke kromming in de hals, een versleten toets of wat dan ook. Heb je nu dus snaren die op sommige punten niet helemaal zuiver klinken, dan kun je opnieuw d.m.v. de zadels fijn af te stellen de 'gulden middenweg' proberen te bereiken. Oftewel: stel de zadels zo in dat de onzuiverheid over de gehele hals zo min mogelijk te horen is. Je kunt hierbij concessies doen door je af te vragen of het wel zo belangrijk is dat bijv. je D-snaar op de 16e fret wel een zuivere Fis geeft.}

• ^{Kortom: stel je zadels zo octaafzuiver af, en kijk vervolgens of je gitaar als geheel zuiver genoeg (naar jouw maatstaven) klinkt.}